“Web sitesi”nin neleri kapsadığını tanımlayın
Hizmet envanteri ile başlayın. Her site, portal, mağaza ya da kampanya için iş sahibini, teknik sahibini, barındırma hesabını, alan adı ve DNS kontrolünü, depo (repository), içerik ve medya depolarını, entegrasyonları ve gerekli kimlik bilgilerini kaydedin. Sürüm kontrolünden yeniden oluşturulabilecekleri ve benzersiz kayıtları tutanları işaretleyin.
Yapılandırmayı kasıtlı olarak dahil edin: yönlendirmeler, CDN veya güvenlik duvarı ayarları, zamanlanmış işler, şablonlar ve altyapı kodu (infrastructure-as-code) dosyaları. Canlı sırları (secrets) genel bir manifestoya kopyalamayın; bunun yerine onaylı sırlar sistemine ve acil erişim sürecine işaret edin. WordPress belgeleri sık görülen boşluğu gösterir: tipik bir site hem dosyalarına hem de ayrı bir veritabanına ihtiyaç duyar.
Temel bilgileri veya işlemleri sağlayabilecek en küçük güvenli sürümü tanımlayın.
Uyumlu veritabanı, dosyalar, medya ve yapılandırma dışa aktarımlarına tek bir zaman damgası veya sürüm etiketi verin.
İş toleransına göre sıklık ve saklama belirleyin
Değişim hızı ve değere göre sıklık seçin. RPO'yu yalın bir dille yazın, sonra her benzersiz deposun yeterince sık yakalandığını kontrol edin. Gecelik bir dosya kopyası, hızla değişen bir veritabanı için dört saatlik bir RPO'yu karşılayamaz.
RTO'yu ayrı olarak belirleyin. Onay, temiz altyapı, geri yükleme, doğrulama, trafik değişiklikleri ve iç iletişimi dahil edin. Bir satıcının iddiasını kabul etmek yerine bir tatbikatla ölçün. Hatalı keşif veya gecikmeli tespit durumlarına erişecek kadar eski noktaları saklayın; veriler özelse saklama süresini gizlilik, kayıt veya hukuk uzmanlarıyla gözden geçirin.
Tam kurtarma noktaları arasındaki aralığı her hizmetin RPO'su ile karşılaştırın.
Yetkili bir kişinin onaylı daha eski bir geri yükleme noktasını bulabildiğini doğrulayın.
Kurtarma kopyalarını ayırın ve koruyun
Bir hesap, yerel olay veya yanlış işlem her seçeneği kaldırmaması için farklı konumlarda veya hizmetlerde birden fazla kopya kullanın. CISA, düzenli otomatik yedeklemeler, site dışı bir kopya, şifreleme ve çevrimdışı kopyaları önerir. NCSC, sürekli bağlı yedek cihazlarına karşı uyarır ve birden çok yedek çözümü veya konumu tavsiye eder.
Yedek yönetimini en az ayrıcalık ilkesine göre koruyun, desteklenen yerlerde çok faktörlü kimlik doğrulama kullanın, farklı yönetici hesapları oluşturun ve erişimleri gözden geçirin. Silme koruması, sürüm geçmişi veya değiştirilemez depolamayı (immutable storage) maliyetini ve kurtarma davranışını anladıktan sonra kullanın. Saklanan verileri şifreleyin ve anahtar yönetimini test edin. Anahtarların erişilemez olması şifrelemeyi kullanılamaz kılar; geniş paylaşılan erişim ise her kopyanın güvenliğini zayıflatır.
Kopya, üretimden anlamlı derecede farklı bir başarısızlık moduna sahip olmalıdır.
Yedekleri kimlerin okuyabildiğini, değiştirebildiğini, silebildiğini ve geri yükleyebildiğini listeleyin; artık gerekli olmayan erişimleri kaldırın.
Bir kurtarma çalışma kitabı (runbook) yazın ve yetki atayın
Runbook, test edilmiş kurtarma prosedürüdür. Etkilenen site, üretim kimlik sağlayıcısı veya normal sohbet sistemi olmadan erişilebilen bir kopyasını tutun. İletişim kişileri ve yedeklerini, yetkiyi, sistem önceliğini, yedekleme konumlarını, önkoşulları, geri yükleme sırasını, doğrulama kontrollerini ve durdurma koşullarını ekleyin.
Her kritik hizmet için hesap verebilir bir kurtarma sahibi ve bir yedek atayın. Üretime geri yükleme, DNS değişiklikleri ve iş verisi doğrulamasını kimin yetkilendirdiğini tanımlayın. Ödeme kartı verileri, hassas kişisel veriler veya düzenlemeye tabi kayıtlar söz konusuysa, neyin korunacağı, bildirileceği veya geri yükleneceği kararını vermeden önce nitelikli güvenlik, gizlilik, hukuk ve ilgili durumlarda PCI incelemesi alın.
Seçilen geri yükleme noktasını, onaylayan kişiyi, dokunulan sistemleri, doğrulama sonucunu ve istisnaları kaydedin.
Kontrollü acil erişimi belgeleyin; asla tek bir çalışanın cihazına veya hafızasına güvenmeyin.
Şüpheli bir ihlal sonrası güvenli geri yükleme yapın
Yetkisiz erişim, kötü amaçlı yazılım veya şüpheli silme olduğunda üretimi otomatik olarak en yeni kopyayla ezmeyin. Olay sürecini izleyin, hangi hesapların ve yedeklerin etkilenmiş olabileceğini değerlendirin, kanıtlara uygun bir nokta seçin ve bağlamı yeniden bağlamadan önce kurtarma ortamını yeniden inşa edin veya izole edin.
CISA, kurtarmayı kritik hizmet öncelik sırasına göre yapmayı ve temiz sistemleri yeniden enfekte etmekten kaçınmayı önerir. NCSC, yedeklerin yalnızca bilinen-temiz cihazlara bağlanmasını ve geri yüklemeden önce taranmasını tavsiye eder. Bu adımlar riski azaltır ama temizlik garanti etmez. Soruşturma, delil koruma veya bildirim yükümlülükleri söz konusuysa nitelikli olay müdahale yardımına yükseltin.
En yüksek öncelikli hizmeti temiz altyapıda geri yükleyin, doğrulayın, sonra bağımlılık sırasına göre devam edin.
Kullanıcı yolculuklarını, verileri, işler( jobs ), entegrasyonları, yönetimi, kayıtları ve yeni yedek kapsamını kontrol edin.
Kanıt ve iyileştirme girdiği olarak tatbikatlar yapın
Kısmi geri yüklemeler, izole tam yeniden oluşturma, bağımlılık kaybı egzersizleri veya masaüstü (tabletop) kararları riske göre yürütün. Güvenli, anlamlı bir testle başlayın ve zamanla gerçekçiliği artırın. CISA tam ve kısmi geri yükleme testlerini; NCSC ise rollerin, üçüncü taraf sorumluluklarının ve önceliklerin netleştirilmesi için egzersizleri önerir.
Kurtarma noktası yaşını RPO ile ve geçen kurtarma süresini RTO ile ölçün. Set kimliğini, katılımcıları, doğrulama sonucunu, başarısız adımları ve her düzeltme için bir sahip kaydedin. Boşluklar kapatıldıktan ve önemli platform, kimlik, veritabanı veya sağlayıcı değişikliklerinden sonra yeniden test edin. SIU bu önleyici iyileştirme çalışmalarını organize edebilir; o bir yedekleme sistemi veya canlı izleme servisi değildir.
Neyin geri yüklendiğinin, nerede olduğunu, neyin geçtiğini, neyin başarısız olduğunu ve kimin kabul ettiğini kısa bir kayıtla tutun.
Mimari veya tedarikçi değişikliklerinden sonra odaklı testleri tekrarlayın.